Theedronkenschap: wat is het en hoe word je dronken van thee of voorkom je het?

Als gongfu-thee zetten en hoogwaardige thee nieuw voor je zijn, weet je dit misschien nog niet, maar te veel thee drinken in korte tijd kan leiden tot een unieke fysiologische toestand die theeliefhebbers thee-dronkenschap noemen.

Ondanks de naam ben je niet echt dronken zoals door alcohol. Thee-dronkenschap kan zowel aangenaam als enigszins verontrustend zijn, en je kunt verschillende symptomen en emoties ervaren. Maar wat is het precies?

Wat is thee-dronkenschap?

Thee-dronkenschap (茶醉, cha zui in het Chinees) is een complex geheel van lichamelijke en geestelijke gewaarwordingen dat wordt veroorzaakt door overmatige theeconsumptie. Dit geldt vooral voor thee met veel cafeïne en L-theanine die wordt gezet met relatief veel theebladeren ten opzichte van de hoeveelheid water. 

De ervaring is zeer subjectief en verschilt van persoon tot persoon. Veelvoorkomende positieve symptomen zijn kalme alertheid, een warm gevoel in het lichaam, mentale helderheid en concentratie, en een uitgelaten euforie. Het kan echter ook leiden tot een licht gevoel in het hoofd, duizeligheid, lichte misselijkheid, maagklachten en rusteloosheid.

Waarom gebeurt het?

Thee-dronkenschap wordt voornamelijk veroorzaakt door de bestanddelen van thee en de manier waarop die op je lichaam en geest inwerken. In het bijzonder: 

• Cafeïne: Dit verhoogt de alertheid en concentratie en kan ook het adrenalineniveau verhogen. Het kan bijwerkingen veroorzaken zoals angst, slapeloosheid, hoofdpijn of prikkelbaarheid.
• L-theanine: Dit aminozuur bevordert ontspanning en vermindert angst. Het compenseert de bijwerkingen van cafeïne en zorgt voor een gevoel van ‘kalme alertheid’.
• Polyfenolen & antioxidanten: Deze stoffen kunnen soms lichte irritatie of misselijkheid veroorzaken en zo bijdragen aan de lichamelijke gewaarwordingen van het ‘dronken’ zijn, vooral wanneer je thee drinkt op een volledig lege maag.

Wanneer je snel een grote hoeveelheid van deze stoffen binnenkrijgt, zoals tijdens een gongfu-theesessie kan gebeuren, komen ze allemaal tegelijk in je lichaam terecht, waardoor het gevoel van thee-dronkenschap ontstaat.

Thee waarvan je thee-dronken wordt

Hoewel elke thee dit kan veroorzaken als je er voldoende van drinkt, staan sommige theesoorten er bijzonder om bekend dat ze thee-dronkenschap veroorzaken. Jonge rauwe pu-erh en sterk geoxideerde oolongs, zoals Wuyi-rots-thee en Dan Cong, behoren tot de boosdoeners.

Ook matcha en bepaalde groene theesoorten die op grote hoogte groeien of vroeg worden geoogst, veroorzaken vanwege hun hoge concentratie cafeïne en aminozuren vaker thee-dronkenschap.

Als je dus wilt weten hoe je thee-dronken kunt worden, zijn de bovenstaande theesoorten de juiste keuze. Wil je thee-dronkenschap juist voorkomen, drink deze theesoorten dan met mate en volg het advies in het volgende gedeelte.

Zo voorkom je de onaangename kant van thee-dronkenschap

Sommige theedrinkers zoeken de ervaring van thee-dronkenschap bewust op. Wil je die liever vermijden, dan zijn hier enkele tips die je moet kennen:

1. Drink nooit op een lege maag: Eet vóór of tijdens je theesessie een kleine snack, zoals noten, fruit of een koekje. Dit vertraagt de opname van de bestanddelen van thee en helpt ongewenste gewaarwordingen te voorkomen.
2. Drink water: Een glas water kan maagklachten helpen verminderen door de maagzuren te verdunnen waarvan de aanmaak door de bestanddelen van thee wordt gestimuleerd.
3. Luister naar je lichaam: Let goed op hoe je je voelt en welke gewaarwordingen je ervaart. Als je je tijdens een theesessie afwezig of rusteloos begint te voelen, kun je beter even pauzeren.
4. Sla de eerste infusies over: Als je erg gevoelig bent voor cafeïne, maar toch met vrienden aan een theesessie wilt deelnemen, sla dan gewoon de eerste twee porties over. Omdat cafeïne in water oplosbaar is, wordt zo een groot deel van de cafeïne weggespoeld.

Wat te doen als je thee-dronken wordt 

Als de gewaarwordingen die je ervaart aangenaam zijn, geniet er dan van. Maar als je je niet goed en misselijk voelt, kun je gemakkelijk weer de controle krijgen en je beter voelen:

1. Eet iets: Dit is de snelste en effectiefste remedie. Kies iets voedzaams en bij voorkeur iets zoets of zetmeelrijks. Een stukje chocolade, een banaan, dadels of een koekje kan de effecten snel helpen verminderen.
2. Drink water: Drink een glas water. Volgens de traditionele Chinese geneeskunde is warm water nog beter.
3. Haal een frisse neus: Als je je duizelig voelt, ga dan even naar buiten of bij een open raam zitten. Langzaam en diep ademhalen kan helpen om met het gevoel om te gaan.
4. Blijf kalm: De effecten zijn tijdelijk. Accepteer het gevoel zonder je zorgen te maken. Gewoonlijk neemt het binnen 30 tot 60 minuten af.