Verkenning van de theeregio Simao/Puer in Yunnan: de oorsprong van de handel in pu-erhthee

Simao (思茅) is een van de belangrijkste theeproducerende regio's van Yunnan en neemt een prominente plaats in de geschiedenis van thee in. Ook tegenwoordig is het nog altijd een belangrijk centrum voor theeteelt en theecultuur. In dit gebied liggen enkele van de meest gerenommeerde theebergen ter wereld, zoals Jingmai, Kunlu en Bada. Elke berg heeft zijn eigen unieke natuurlijke omgeving, waarin enkele van de meest gewilde theesoorten van eeuwenoude theebomen (gushu) ter wereld worden geproduceerd.

Bovendien speelde Simao historisch gezien een belangrijke rol in de theehandel. Via de ‘Oude Thee-Paardenroute’ werd pu-erhthee vanuit Simao vervoerd naar verschillende regio's in China en naar Tibet, Bhutan, Nepal, India en andere Aziatische landen. In 2007 werd de stad Simao omgedoopt tot Puer om de historische betekenis van de regio te eren. Daardoor wordt de theeregio Simao nu ook de theeregio Puer genoemd.

Geografie van de theeregio Simao/Puer

De theeregio Simao ligt in het zuidelijke deel van de stad Puer en wordt omringd door bergen aan de bovenloop van de Lancang-rivier. Met het Wuliang-gebergte in het oosten en het Ailao-gebergte in het westen biedt de regio een natuurlijke omgeving die ideaal is voor de teelt van thee. De theeplantages liggen hier meestal op hoogtes tussen 1.000 en 2.200 meter en zijn vaak in mist gehuld. De gemiddelde jaartemperatuur varieert van 18 tot 22°C en de overvloedige neerslag in het subtropische moessonklimaat zorgt voor optimale omstandigheden voor de groei van thee.

Het ruige terrein van het gebied leidt tot grote temperatuurverschillen tussen dag en nacht. Overdag nemen de theebladeren veel zonlicht op, terwijl de sterke temperatuurdaling 's nachts helpt om de rijke aromatische verbindingen en inhoudsstoffen te behouden. Bovendien groeien de theebomen dankzij een bosbedekking van 70% vrij in een grotendeels ongerepte natuurlijke omgeving. Deze unieke ecologie geeft thee uit Simao zijn kenmerkende natuurlijke karakter.

Geschiedenis van de theeregio Simao

De theecultuur van de regio Simao gaat meer dan duizend jaar terug. Tijdens de Tang- (618–907 n.Chr.) en Song-dynastieën (960 tot 1279 n.Chr.) was thee uit Yunnan al bekend. Tijdens de Ming- (1368 tot 1644) en Qing-dynastieën (1644 tot 1912) werd pu-erhthee als tribuutthee aan het keizerlijke hof aangeboden, voordat deze in het hele land beroemd werd. Een van de belangrijkste factoren bij de verspreiding van thee was de Thee-Paardenroute.

De Thee-Paardenroute

De Thee-Paardenroute was een handelsroute die tijdens de Tang-dynastie ontstond om handel mogelijk te maken tussen regio's in China en aangrenzende Aziatische landen. Hoewel de term op één route duidt, verwijst hij in werkelijkheid naar een netwerk van routes waarlangs thee en andere goederen werden vervoerd.

De Thee-Paardenroute was niet alleen van vitaal belang voor de handel, maar vormde ook een brug voor culturele uitwisseling tussen verschillende etnische groepen.

Thee was ook belangrijk uit voedingsoogpunt. Door het koude klimaat en de beperkte voedselvoorziening in Tibet bestond het lokale voedingspatroon bijvoorbeeld voornamelijk uit zuivelproducten en vlees. Daardoor werd thee een essentiële bron van vitaminen voor het Tibetaanse volk.

Thee werd voornamelijk met paardenkaravanen over een gevaarlijk netwerk van routes vervoerd. Als beginpunt en belangrijke halte langs de handelsroute is Simao al lange tijd een handelscentrum voor pu-erhthee. De Thee-Paardenroute bleef tot in de 20e eeuw floreren en verloor geleidelijk aan belang toen andere vervoersmethoden werden uitgevonden.

Voor meer informatie over de geschiedenis van de Thee-Paardenroute kunt u deze documentaireserie bekijken.

Theebergen van Simao

Pu-erhthee uit de regio Simao staat bekend om zijn kenmerkende ‘bergkarakter’ (shan tou yun/山头韵), een term die verwijst naar de unieke smaak en het aroma die voortkomen uit de specifieke geografische en klimatologische omstandigheden van de berg waarop de thee groeit. Elke berg heeft zijn eigen terroir en brengt thee met eigen kenmerken voort. De beroemdste theebergen van Simao zijn de Jingmai-berg, de Kunlu-berg en de Bada-berg.

Jingmai-berg

De Jingmai-berg (景迈) ligt in het zuidelijke deel van de regio Simao, op de grens van Xishuangbanna, Pu’er en Myanmar. De berg staat bekend om zijn pu-erhthee van eeuwenoude theebomen. Als u thee uit deze regio wilt proberen, kunt u onze Jingmai-theeballen, deze Xiaguan-tuocha of deze theekoek van Oripuerlab overwegen. 

Er zijn 14 traditionele dorpen die onder het bestuur van Jingmai-dorp en Mangjing-dorp vallen.

• Dorpen van Jingmai: Jingmai Dazhai, Nuogang, Bangai, Mengben, Manggen, Laojiufang, Nanzuo en Longbang
• Dorpen van Mangjing: Wengji, Wengwa, Mangjing Bovendorp, Mangjing Benedendorp, Manghong en Nanai.

Samen vormen ze het 4.600 hectare grote eeuwenoude theebos van de Jingmai-berg. De verse theebladeren uit deze dorpen worden verkocht onder de naam ‘Pu-erhthee van de Jingmai-berg’. In 2023 kreeg het ‘Cultuurlandschap van de oude theebossen van de Jingmai-berg in Pu'er’ de status van UNESCO-werelderfgoed en werd het de 57e werelderfgoedlocatie van China.

Het thee-erfgoed van de Jingmai-berg heeft diepe culturele wortels. De lokale Bulang beschouwen de theebomen als een deel van hun leven, zoals blijkt uit de woorden van hun theevoorvader Pa Ai Leng: ‘Ik zou jullie runderen en paarden kunnen nalaten, maar die kunnen ziek worden; ik zou jullie goud en zilver kunnen nalaten, maar dat kunnen jullie allemaal uitgeven; in plaats daarvan laat ik jullie deze theebomen na, die nog generaties lang in jullie levensonderhoud zullen voorzien.’ Veel van de eeuwenoude theebomen op de berg zijn honderden tot meer dan duizend jaar oud en produceren pu-erhthee met een uniek orchideeënaroma, een zoete en zachte smaak en een langdurige afdronk.

Er worden nog steeds traditionele landbouwmethoden toegepast, waardoor theebomen harmonieus naast andere planten kunnen groeien in een ongerepte ecologische omgeving. Zo is elk kopje thee van de Jingmai-berg een ware essentie van de natuur.

Bada-berg

De Bada-berg is een verborgen parel in het westen van Simao. Er liggen talrijke dorpen die bekendstaan om de productie van pu-erhthee van topkwaliteit. Zhanglang, Mengmai en Hesong springen daar in het bijzonder uit, en elk dorp heeft zijn eigen verhaal.

Zhanglang-dorp

Met zijn 244 huishoudens is Zhanglang-dorp het grootste Bulang-dorp van de regio en een tijdcapsule van de geschiedenis en cultuur van de Bulang. Verscholen in de bergen heeft Zhanglang de traditionele architectuur, taal, klederdracht en gebruiken van de Bulang al meer dan 1.400 jaar behouden. Een prachtige tempel in Birmese stijl verwelkomt bezoekers bij de ingang van het dorp, terwijl het Ecologisch Museum van de Bulang, dat in 2004 werd opgericht, als cultureel centrum het erfgoed van de Bulang en de rijke geschiedenis van het dorp presenteert.

Zhanglang staat ook bekend om zijn eeuwenoude theebomen, waarvan sommige meer dan 500 jaar oud zijn. Ze groeien hoog op de Bada-berg, op 1.600 meter boven zeeniveau. De mistige bossen rond het dorp bieden de perfecte omgeving voor de teelt van thee van eeuwenoude bomen, die bekendstaat om zijn krachtige maar evenwichtige smaak: een prachtige combinatie van bitterheid en zoetheid die de essentie van de berg weerspiegelt. De Bulang, afstammelingen van de Pu, verbouwen deze bomen al eeuwenlang en hebben thee verweven in hun rituelen en dagelijks leven, vooral bij bruiloften en begrafenissen, waar thee de sociale banden versterkt.

Elk jaar in april klimmen Bulang-vrouwen in de eeuwenoude theebomen om de eerste bladeren van het seizoen te plukken. Deze donkergroene bladeren dragen geuren van orchideeën, honing, wilde bloemen en frisse berglucht. De diepe verbondenheid van de Bulang met het land heeft Zhanglang, samen met hun eeuwenoude theekennis, tot een centrum voor de productie van uitzonderlijke thee gemaakt.

Bamboekokerthee

Gasten in Zhanglang krijgen vaak bamboekokerthee met honing aangeboden, een traditionele en onvergetelijke drank. De Bulang-gastheren gebruiken versgesneden bamboe als theepot, mengen geroosterde theebladeren met kokend water en serveren de thee vervolgens met honing in bamboekopjes. Het resultaat? Een combinatie van een rijke theesmaak, de zoetheid van honing en de zuiverheid van bergwater, die een smaak oplevert die nog lang na de laatste slok blijft hangen.

Tijdens de hete en vochtige maanden mei en juni koken de Bulang verse theebladeren om inwendig vocht te voorkomen en laten ze die op een koele plaats fermenteren. Zodra de thee zuur is geworden, wordt deze in bamboekokers verpakt en een tijdlang in de grond begraven. De lokale bevolking heeft de gewoonte om op deze zure thee te kauwen, waarvan wordt gezegd dat hij de dorst lest en de spijsvertering bevordert.

Manmai-dorp

Manmai-dorp ligt op een hoogte van 1.560 meter in het Bada-gebergte en staat bekend om zijn goed bewaard gebleven oude theetuinen, die zich over de omliggende heuvels uitstrekken. Het dorp wordt voornamelijk bewoond door de Bulang en is omgeven door weelderige bossen waarin eeuwenoude theebomen in harmonie met de omgeving groeien. De natuurlijke omgeving van Manmai, met haar ongerepte ecologische omstandigheden en de symbiotische relatie tussen het bos en de theetuinen, draagt bij aan de reputatie van het dorp als producent van hoogwaardige pu-erhthee. De theebomen, die grotendeels tot de grootbladige variëteit behoren, groeien hoog op in een grotendeels ongerepte omgeving en sommige worden meer dan twee meter hoog.

Manmai-thee wordt gekenmerkt door zijn fijne, dicht opeengepakte strengen en unieke smaakprofiel. Na het trekken biedt de thee een opvallend evenwicht tussen bitterheid en zoetheid, met een milde wrangheid en een zoete afdronk die zich geleidelijk bij elke slok ontvouwt. Een van de meest kenmerkende eigenschappen van Manmai-thee is het aroma van ‘rijstsoep’, dat de thee in combinatie met zijn bitterzoete smaak zeer herkenbaar maakt. De thee is helder en goudkleurig, en de gelaagde complexiteit wordt bij elke infusie dieper. Nadat de aanvankelijke bitterheid wegebt, blijft een zachte, aanhoudende zoetheid over. Dit vermogen van Manmai-thee om van bitter naar zoet te evolueren is een bepalend kenmerk dat zowel theeliefhebbers als verzamelaars fascineert en hem tot een van de meest gewilde theesoorten in de regio rond de Bada-berg maakt.

Hesong-dorp

Hesong-dorp is een afgelegen dorp dat grotendeels door de etnische Hani wordt bewoond. Het ligt op een hoogte van 1.600 meter en telt ongeveer 855 inwoners. Het dorp werd beroemd in 1961, toen in de omgeving een wilde theeboom van meer dan 30 meter hoog en ongeveer 1.800 jaar oud werd ontdekt.

Deze boom staat bekend als de ‘Koning van de eeuwenoude theebomen’. De ontdekking veranderde niet alleen Hesong-dorp, maar bevestigde ook dat China de bakermat van thee is en maakte een einde aan de discussies over de oorsprong van thee. De eeuwenoude theekoning wordt omringd door meer dan 100.000 andere wilde theebomen, waardoor Hesong een toevluchtsoord voor eeuwenoude pu-erhthee is. De ontdekking van deze bomen heeft Hesong en de Bada-berg tot een geliefde bestemming in de theewereld gemaakt.

Kunlu-berg

De Kunlu-berg ligt in het westelijke deel van Simao en staat bekend om zijn grotere hoogte, steile terrein en elkaar overlappende bergketens. Het koele, mistige klimaat en de rijke biodiversiteit van de berg creëren ideale omstandigheden voor de productie van hoogwaardige pu-erhthee. De eeuwenoude theetuinen van de Kunlu-berg hebben twee belangrijke kenmerken. Ten eerste gaan ze op in de omliggende dorpen, waardoor een beeld ontstaat waarin theebomen naast het dorp groeien en het dorp te midden van de theetuinen ligt: mens en natuur leven er in harmonie. Ten tweede sluiten de gecultiveerde eeuwenoude theetuinen aan op wilde eeuwenoude theeplantages.

Pu-erh van de Kunlu-berg wordt gekenmerkt door zijn krachtige thee-energie, die de drinker een verkwikkend en opbeurend gevoel geeft. De thee is vol en zacht, met een aangenaam mondgevoel. Kunlu-thee heeft een duidelijke bitterheid die snel overgaat in een zoete afdronk, met rijke lagen en een lange nasmaak. Dit levert een smaak op die krachtig aanvoelt, maar toch stevig in de natuur is verankerd. Gevoed door de afwisseling van zonlicht en mist nemen de theebomen hier de essentie van de natuur op, wat resulteert in een smaak die de kracht en zuiverheid van de natuurlijke wereld weerspiegelt. Deze diepe, gelaagde ervaring maakt thee van de Kunlu-berg tot de allerbeste pu-erhthee.