Last van keelpijn? De beste verzachtende theeën

Of het nu komt door droge lucht, te veel praten of de eerste tekenen van griep, keelpijn komt frustrerend vaak voor. Gelukkig kan de juiste kop thee onmiddellijk verlichting bieden, het branderige gevoel verzachten, het broodnodige vocht aanvullen en je snel beter laten voelen.

Thee van de Camellia Sinensis-plant

Alle groene, witte, oolong- en zwarte theeën bevatten polyfenolen (catechinen, theaflavinen) die in laboratoriumonderzoek ontstekingsremmende en antimicrobiële activiteit vertonen. Hoewel ze niet als geneesmiddel worden beschouwd, kunnen ze warmte, hydratatie en zeer lichte biochemische ondersteuning bieden. Bij keelpijn kunnen ze bovendien het kriebelige en droge gevoel helpen verlichten.

• Groene thee biedt milde ontstekingsremmende ondersteuning. Deze thee bevat veel catechinen (EGCG), die in laboratoriumonderzoek ontstekingsremmende effecten hebben laten zien. Een warme kop kan zowel hydraterend als verzachtend werken.
• Witte thee is mild en zacht voor de keel. Deze thee wordt minimaal verwerkt, waardoor de delicate smaak behouden blijft en het tanninegehalte doorgaans lager is. Daardoor is hij zacht voor een geïrriteerde keel. 
• Oolongthee is aromatisch en stimuleert de speekselproductie. Het aroma en de smaak kunnen ook een droge keel verlichten. Deze thee helpt mogelijk zelfs beter tegen een droge keel dan tegen pijn. 
• Zwarte thee is rijk aan theaflavinen en tannines, die milde antimicrobiële en samentrekkende eigenschappen hebben. Een warme kop biedt weldadige warmte, en een lepel honing en een scheutje citroensap kunnen de werking nog versterken. Je kunt sterke zwarte thee ook als gorgeldrank gebruiken. Zet een sterkere kop, laat de thee afkoelen tot lauwwarm en gorgel er voorzichtig mee voordat je hem uitspuugt. Dankzij de tannines kan dit het gevoel van zwelling helpen verminderen. Bij een bacteriële infectie is het echter geen vervanging voor antibiotica. 

Kruiden- & bloementhee (cafeïnevrije opties)

Als je liever iets zonder cafeïne drinkt, kies dan voor een kruideninfusie. Bedenk voordat we dieper op de verschillende soorten ingaan dat deze altijd slechts een verzachtend hulpmiddel zijn. Je hoeft ze dus niet te drinken als je de smaak niet lekker vindt; kies gewoon de warme drank die je het lekkerst vindt. Dit zijn enkele van de meest gebruikte kruidentheeën tegen symptomen van keelpijn.

Pepermunt

De menthol in pepermuntbladeren zorgt voor een verkoelend gevoel dat de waargenomen pijn in de keel kan helpen verminderen en verstopping kan helpen verlichten. Vermijd pepermunt echter als je last hebt van reflux, omdat het de klachten kan verergeren.

Kamille

Deze plant bevat stoffen zoals apigenine, die een mild ontstekingsremmend en kalmerend effect hebben. Kamille wordt vooral gebruikt als ontspannende thee voor het slapengaan. Als je echter allergisch bent voor ambrosia of vergelijkbare planten, kan kamille allergische reacties veroorzaken.

Chrysant

Chrysant wordt gebruikt voor een ‘verkoelend’ en mild ontstekingsremmend effect bij irritatie van de bovenste luchtwegen en wordt vaak gemengd met kamperfoelie. Mensen die allergisch zijn voor andere planten uit de composietenfamilie (Asteraceae), zoals ambrosia of kamille, kunnen erop reageren.

Zoethoutwortel

Zoethout bevat stoffen die de slijmvliezen bedekken en verzachten. Het is dan ook niet verwonderlijk dat je het aantreft in diverse kruidenmengsels tegen keelpijn. Houd er wel rekening mee dat overmatige consumptie van zoethout gevaarlijk is, omdat het de bloeddruk verhoogt en het kaliumgehalte verlaagt. Wees vooral voorzichtig als je een hoge bloeddruk of hart- of nierproblemen hebt, zwanger bent of medicijnen gebruikt die het kaliumgehalte of de bloeddruk beïnvloeden.

Citroen, gember & honing

Deze drie natuurlijke oppeppers worden vaak gebruikt om symptomen van keelpijn te verlichten. Gember werkt ontstekingsremmend en helpt de maag tot rust te brengen. Citroen voegt smaak en een bescheiden hoeveelheid vitamine C toe, terwijl honing de keel verzacht en hoest kan helpen verlichten.

Laat plakjes verse gember 3–5 minuten zachtjes trekken. Laat de thee vóór het drinken afkoelen tot onder 60°C (140°F). Als je honing wilt toevoegen, wacht dan tot de temperatuur onder 40–45°C (104–113°F) ligt om meer enzymen en warmtegevoelige stoffen uit de honing te behouden. Voeg de citroen na het afkoelen toe om waar mogelijk de vitamine C te behouden.

Kamperfoelie

Traditioneel wordt kamperfoelie in de Oost-Aziatische geneeskunde gebruikt om keelpijn en koorts te behandelen. Laboratoriumonderzoek wijst bovendien op ontstekingsremmende en enkele antivirale en antibacteriële effecten, maar het klinische bewijs is nog beperkt. Grote hoeveelheden moeten tijdens de zwangerschap worden vermeden, omdat het verkoelende effect negatieve bijwerkingen kan hebben.

Rode iep en heemstwortel

Zowel de bast van de rode iep als heemstwortel zijn effectieve verzachtende middelen (slijmstoffen) die worden gebruikt om de keel te kalmeren en zuigtabletten te maken. Ze bedekken de slijmvliezen en bieden snel verlichting. Vooral heemstwortel wordt vaak in kruidensiropen gebruikt.

Laat ze goed trekken, gedurende minstens 5-10 minuten, zodat de slijmstoffen vrijkomen. Drink deze kruidentheeën niet vlak vóór of na het innemen van medicijnen, omdat ze de opname ervan kunnen verstoren.

Zet- & veiligheidstips

Zeer hete dranken kunnen de toch al pijnlijke keel irriteren en bij regelmatige consumptie langetermijnrisico's opleveren. Laat hete thee tot onder 60°C (140°F) afkoelen voordat je ervan drinkt. Als je meer van de warmtegevoelige enzymen in honing wilt behouden, wacht dan tot de vloeistof is afgekoeld tot onder 40–45°C (104–113°F) voordat je de honing toevoegt.

Zoek professionele medische hulp als je last hebt van:

• hoge koorts, gezwollen lymfeklieren of witte plekjes op de amandelen (mogelijk een streptokokkeninfectie)
• ademhalingsproblemen, kwijlen of moeite met slikken
• symptomen die erger worden of langer dan 3–5 dagen aanhouden

Thee is een praktische en troostrijke drank bij milde keelpijn. Hij verzacht, hydrateert en maakt de pijn iets draaglijker. Thee is echter slechts een ondersteunend hulpmiddel en geen vervanging voor medische zorg in ernstige situaties.